eGFR là một trong những chỉ số quan trọng giúp đánh giá chức năng hoạt động của thận. Khi đi khám sức khỏe hoặc xét nghiệm chức năng thận, nhiều người thường thấy bác sĩ nhắc đến chỉ số eGFR nhưng lại chưa hiểu rõ ý nghĩa của nó.
Vậy eGFR là gì? Chỉ số bao nhiêu là bình thường? Làm sao để đọc chỉ số lọc cầu thận đúng cách? Hãy cùng tìm hiểu chi tiết trong bài viết dưới đây.
eGFR Là Gì?
eGFR là viết tắt của cụm từ:
Estimated Glomerular Filtration Rate
(tạm dịch: mức lọc cầu thận ước tính)
Đây là chỉ số dùng để đánh giá khả năng lọc máu của thận.
Thận có hàng triệu cầu thận nhỏ giúp lọc chất thải và độc tố ra khỏi máu. Khi chức năng thận suy giảm, khả năng lọc này sẽ giảm theo.
Chỉ số eGFR giúp bác sĩ:
- Đánh giá chức năng thận
- Phát hiện sớm suy thận
- Theo dõi tiến triển bệnh thận
- Hỗ trợ phân giai đoạn suy thận
eGFR Được Tính Như Thế Nào?
eGFR thường được tính dựa trên:
- Chỉ số creatinin máu
- Tuổi
- Giới tính
- Cân nặng hoặc chủng tộc trong một số công thức
Thông thường, sau khi xét nghiệm creatinin máu, phòng xét nghiệm sẽ tự động tính ra eGFR.
Chỉ Số eGFR Bình Thường Là Bao Nhiêu?
Ở người khỏe mạnh, eGFR thường:
- Từ 90 mL/phút/1.73m² trở lên
Tuy nhiên, eGFR có xu hướng giảm nhẹ theo tuổi tác.
Cách Đọc Chỉ Số Lọc Cầu Thận eGFR
Chỉ số eGFR thường được chia thành các mức sau:
eGFR Từ 90 Trở Lên
- Chức năng thận bình thường
- Hoặc suy giảm rất nhẹ
Nếu không có bất thường khác thì thường chưa đáng lo.
eGFR Từ 60 – 89
- Chức năng thận giảm nhẹ
- Cần theo dõi thêm nếu có bệnh nền như tiểu đường hoặc cao huyết áp
eGFR Từ 45 – 59
- Suy giảm chức năng thận mức độ nhẹ đến trung bình
- Nên kiểm tra định kỳ và theo dõi kỹ hơn
eGFR Từ 30 – 44
- Chức năng thận suy giảm rõ rệt
- Nguy cơ tiến triển suy thận cao hơn
Người bệnh cần được theo dõi và điều trị phù hợp.
eGFR Từ 15 – 29
- Suy thận nặng
- Chức năng lọc máu giảm nhiều
Người bệnh có nguy cơ phải chạy thận nếu tiếp tục tiến triển.
eGFR Dưới 15
- Suy thận giai đoạn cuối
- Thận gần như mất khả năng lọc máu
Lúc này có thể cần chạy thận hoặc ghép thận.
eGFR Thấp Có Nguy Hiểm Không?
Câu trả lời là CÓ nếu kéo dài.
eGFR giảm cho thấy chức năng lọc máu của thận đang suy giảm. Nếu không kiểm soát tốt, chất thải và độc tố sẽ tích tụ trong cơ thể gây ảnh hưởng nhiều cơ quan.
Người có eGFR thấp kéo dài có thể gặp:
- Mệt mỏi kéo dài
- Phù chân, phù mặt
- Tiểu đêm nhiều lần
- Cao huyết áp
- Chán ăn
- Buồn nôn
- Nguy cơ suy thận mạn
Nguyên Nhân Khiến eGFR Giảm
Có nhiều nguyên nhân làm suy giảm chỉ số eGFR như:
Tiểu Đường
Đây là nguyên nhân hàng đầu gây suy thận mạn.
Cao Huyết Áp
Huyết áp cao kéo dài gây tổn thương mạch máu ở thận.
Viêm Cầu Thận
Làm giảm khả năng lọc của cầu thận.
Thận Đa Nang
Các nang trong thận có thể làm giảm chức năng thận theo thời gian.
Thận Ứ Nước, Sỏi Thận
Tình trạng tắc nghẽn kéo dài ảnh hưởng hoạt động của thận.
Lạm Dụng Thuốc
Đặc biệt là thuốc giảm đau hoặc thuốc không rõ nguồn gốc.
Khi Nào Nên Kiểm Tra eGFR?
Nên kiểm tra chức năng thận định kỳ nếu:
- Có tiểu đường
- Cao huyết áp
- Thường xuyên tiểu đêm
- Đau lưng kéo dài
- Gia đình có người bệnh thận
- Người trên 40 tuổi
Việc phát hiện sớm giúp kiểm soát bệnh tốt hơn trước khi tiến triển nặng.
Làm Gì Để Hỗ Trợ Bảo Vệ Chức Năng Thận?
Để hỗ trợ sức khỏe thận và duy trì eGFR ổn định, nên:
Uống Đủ Nước
Giúp hỗ trợ quá trình lọc của thận.
Kiểm Soát Huyết Áp Và Đường Huyết
Đây là yếu tố rất quan trọng để bảo vệ thận.
Hạn Chế Ăn Mặn
Giảm áp lực cho thận và hệ tim mạch.
Không Lạm Dụng Thuốc
Đặc biệt là thuốc giảm đau dùng kéo dài.
Duy Trì Lối Sống Lành Mạnh
Ngủ đủ giấc, hạn chế rượu bia, tránh thức khuya thường xuyên.
