Chạy Thận Là Gì? Khi Nào Người Bệnh Phải Lọc Máu?
Chạy thận là gì? Khi nào người bệnh phải lọc máu? Đây là thắc mắc của rất nhiều người khi nghe đến bệnh suy thận nặng. Trên thực tế, chạy thận là phương pháp điều trị giúp duy trì sự sống cho người bệnh khi thận đã suy giảm chức năng nghiêm trọng và không còn lọc được chất độc ra khỏi cơ thể. Bài viết dưới đây sẽ giúp bạn hiểu rõ hơn về chạy thận nhân tạo, dấu hiệu cần lọc máu và cách phòng ngừa suy thận tiến triển nặng.
Chạy Thận Là Gì?
Chạy thận hay còn gọi là lọc máu, là phương pháp sử dụng máy móc hoặc kỹ thuật y khoa để thay thế chức năng lọc của thận khi thận không còn hoạt động hiệu quả.
Thận khỏe mạnh có vai trò:
- Lọc chất thải, độc tố khỏi máu
- Điều hòa nước và điện giải
- Kiểm soát huyết áp
- Hỗ trợ tạo máu
- Giữ cân bằng môi trường bên trong cơ thể
Khi thận suy nặng, các chất độc tích tụ sẽ gây nguy hiểm. Lúc này, người bệnh có thể cần đến lọc máu định kỳ để duy trì sức khỏe.
Các Hình Thức Chạy Thận Phổ Biến
Hiện nay có 2 hình thức chính:
1. Chạy thận nhân tạo (lọc máu ngoài cơ thể)
Máu được đưa ra ngoài qua máy lọc rồi trả lại cơ thể. Người bệnh thường thực hiện tại bệnh viện hoặc trung tâm lọc máu.
2. Lọc màng bụng
Dùng màng bụng của chính cơ thể để lọc chất thải thông qua dịch lọc chuyên dụng.
Tùy tình trạng bệnh, bác sĩ sẽ chỉ định phương pháp phù hợp.
Khi Nào Người Bệnh Phải Lọc Máu?
Người bệnh thường phải chạy thận khi suy thận mạn giai đoạn cuối hoặc chức năng thận giảm nghiêm trọng. Thông thường, bác sĩ sẽ đánh giá qua chỉ số xét nghiệm và triệu chứng thực tế.
Những dấu hiệu thường gặp gồm:
- Cơ thể mệt mỏi kéo dài
- Buồn nôn, chán ăn
- Phù chân tay, phù mặt
- Khó thở
- Tiểu rất ít hoặc không tiểu
- Tăng kali máu nguy hiểm
- Ngứa nhiều, mất ngủ
- Rối loạn ý thức do nhiễm độc cơ thể
Khi xuất hiện các dấu hiệu này, người bệnh cần được thăm khám chuyên khoa thận sớm.
Chỉ Số Nào Cho Thấy Có Thể Cần Chạy Thận?
Một số trường hợp bác sĩ cân nhắc lọc máu khi:
- Mức lọc cầu thận (eGFR) giảm rất thấp
- Creatinin, ure máu tăng cao
- Rối loạn điện giải nặng
- Ứ dịch phổi, khó thở
- Điều trị nội khoa không còn hiệu quả
Việc quyết định chạy thận không chỉ dựa vào một con số mà cần đánh giá tổng thể.
Chạy Thận Có Phải Suốt Đời Không?
Điều này tùy nguyên nhân bệnh:
Nếu suy thận cấp:
Một số trường hợp thận có thể hồi phục sau điều trị, chỉ cần lọc máu tạm thời.
Nếu suy thận mạn giai đoạn cuối:
Người bệnh thường cần lọc máu lâu dài hoặc ghép thận.
Làm Sao Để Hạn Chế Phải Chạy Thận?
Phát hiện sớm và chăm sóc thận đúng cách có thể giúp làm chậm tiến triển bệnh.
Nên thực hiện:
- Kiểm soát huyết áp
- Kiểm soát tiểu đường
- Ăn nhạt, hạn chế muối
- Uống nước hợp lý
- Không tự ý dùng thuốc giảm đau kéo dài
- Khám sức khỏe định kỳ
- Theo dõi chức năng thận sớm nếu có nguy cơ
Ai Dễ Có Nguy Cơ Phải Chạy Thận?
Những nhóm nguy cơ cao gồm:
- Người bị tiểu đường lâu năm
- Người cao huyết áp
- Người béo phì
- Người có bệnh thận mạn
- Người có tiền sử sỏi thận, viêm cầu thận
- Người thường xuyên dùng thuốc hại thận
